Ιστορίες των ψυχών και των μυαλών: Μία ραδιοφωνική συνέντευξη

Το έργο InCulture προβλήθηκε και συζητήθηκε στη ραδιοφωνική εκπομπή “Ιστορίες της Νέας Γης“, που φιλοξενείται στον σταθμό Ράδιο Λυχνάρι και τη ραδιοφωνική παραγωγό κα Μαρία Μπακαρή, σήμερα, Κυριακή 31 Μαΐου 2020.

Σε συνέντευξη που παραχώρησε ο πρόεδρος της διοικούσας επιτροπής του Ροδιακού Κέντρου Ιστορικών και Κοινωνικών Ερευνών, δρ Γιάννης Παπαγεωργίου, αναφέρθηκε στη μέχρι τώρα πορεία του έργου και τη φάση της εξωστρέφειας στην οποία έχει εισέλθει, ανοίγοντας σιγά-σιγά τις “πύλες” του προς το κοινό μέσα από τη συμπλήρωση ερωτηματολογίων, ούτως ώστε να αξιολογηθεί η μέχρι τώρα πορεία του.

Έχοντας ξεκινήσει από τον Ιούνιο του 2018, το InCulture ουσιαστικά παντρεύει την κοινωνιολογία, την ιστορία και την προφορική παράδοση με την τεχνολογία, με στόχο την καταγραφή της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Ρόδου μέσω τεχνολογιών επαυξημένης πραγματικότητας (AR). Δεν πρόκειται επομένως για ένα απλό αποθετήριο, στο οποίο μόνο αποθηκεύεται υλικό, αλλά για βάση δεδομένων που βασίζει τη λειτουργία της σε “οντολογίες” εντός ενός σημασιολογικού ιστού. Η πολυπλοκότητα της άυλης πολτιστικής κληρονομιάς καθιστά την αναγνώριση των στοιχείων της και περαιτέρω την ταξονομία τους, μια περίπλοκη διαδικασία η οποία απαιτεί τη δια-αντίδραση ανθρώπου και υπολογιστή.

Στην πλατφόρμα InCulture, ο χρήστης θα μπορεί να προσθέτει στη βάση δεδομένων φωτογραφίες, κείμενα, συνεντεύξεις, ηχογραφήσεις και γενικά κάθε είδους υλικό που θεωρεί κατάλληλο. Έταιρος χρήστης θα μπορεί να παρέμβει σε αυτή τη διαδικασία, συνδέοντας τα δεδομένα μεταξύ τους, σχηματίζοντας κάθε φορά ένα διαφορετικό αφήγημα. Οι επιμέρους δημιουργοί θα μπορούν να οργανώνονται, επιπλέον, σε κοινοτητες οι οποίες θα συντονίζουν τη μεταξύ τους δράση. Πρόκειται, επομένως, για μία συνεργατική διαδικασία. μία συνεργατική παραγωγή, αναπαραγωγή και παρουσίαση της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς.

Η πλατφόρμα InCulture εντάσσεται στο ευρύτερο φαινόμενο του μνημονικού πληθωρισμού: Η ιστορία ξεφεύγει από το ακαδημαϊκό περιβάλλον, γίνεται κτήμα της κοινότητας, και στην πραγματικότητα καθένας γίνεται ένας μικρός ιστορικός/ ερευνητής, ψάχνοντας καταρχάς τη δική του ταυτότητα μέσα από την αναζήτηση της ιδιαίτερης σχέσης που έχει με την ιστορία. Και η αναζήτηση αυτή μπορεί να γίνει παντού. Κάθε δρόμος, κάθε χωριό, κάθε γωνία ενός σπιτιού κρύβει πολλές ιστορίες, το έργο InCulture δίνει τη δυνατότητα στον χρήστη να συμμετάσχει, εξερευνήσει και ανακαλύψει σημεία και στοιχεία της ιστορίας, που υπό άλλες συνθήκες θα έμεναν για πάντα θαμμένα.

Στο πλαίσιο αυτό, σημαντική είναι η σύνδεση των παλαιότερων γενεών με τις νεότερες, κάθως έρχονται σε επαφή μεταξύ τους, αναδιατάσσοντας κοινωνικές ιεραρχίες. Οι νεότερες γενιές ωθούνται να ανακαλύψουν τον πλούτο που έχουν δίπλα τους με τη μορφή ενός παππού, μίας γιαγιάς, ενός γείτονα, καταγράφοντας έτσι εν μέρει και στοιχεία που συμπληρώνουν τη δική τους προαναφερθείσα αναζήτηση ταυτότητας.

Ο Δρ Παπαγεωργίου τόνισε πως η ιδέα για το έργο ήταν “το πάθος της επιστημονικής ομάδας του Ροδιακού Κέντρου για την προφορική ιστορία, την καταγραφή της κοινωνικής ιστορίας ενός τόπου, μίας ιστορίας πέρα από μάχες, διπλωματία και γενικότερα οτιδήποτε βρίσκεται στον δημόσιο χώρο, μία ιστορία των ψυχών και των μυαλών των ντόπιων ανθρώπων. Πάντρεμα αυτού του πάθους με μία νέα προσέγγιση και στην έρευνα και στην παρουσίαση της, σε συνεργασία με το εργαστήριο διαντίδρασης ανθρώπου – υπολογιστή του Ινστιτούτου Πληροφορικής του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ) στην Κρήτη, να διαμορφώσουμε από κοινού το έργο […]“.